“`html
Türkiye, buğdayın anavatanı olmasıyla bilinir ve son 36 yıldır buğday üretimi ortalama 20 milyon ton civarında kalmıştır. 2023 yılında buğday üretimi 22 milyon ton iken, 2024 yılında %5,5’lik bir düşüşle 20,8 milyon tona gerilemiştir. Bu düşüşün en büyük kaynağı %74 ile Bartın iken, bunu %43 ile Denizli, %38 ile Hakkari, %37 ile Yalova ve %35 ile Ağrı takip etmiştir. Edirne, buğday, ayçiçeği ve çeltik üretimi ile geçinen bir il olmasına rağmen, burada da %24’lük bir azalma yaşanmıştır. Ancak Tokat, Giresun, Osmaniye, Mersin ve Van gibi bazı illerde artışlar görülmesine rağmen, ülke genelinde toplam buğday üretimi 1,2 milyon ton azalmıştır.
Üretimdeki bu büyük gerilemenin, Türkiye’nin dışarıya bağımlılığını artıracağına dikkat çeken uzman, “Buğday üretimindeki her milyon tonluk düşüş, Türkiye’nin dışa bağımlı hale gelmesine neden oluyor. Çiftçiler, yüksek girdi maliyetleri nedeniyle Rusya’daki üretimle rekabet edemiyor” diyerek durumu özetlemiştir. Ucuz ithal buğdayın yerli üretimin değer kaybetmesine yol açtığını ifade eden uzman, bu nedenle çiftçilerin desteklenmesinin zorunlu olduğunu vurgulamıştır. AKP iktidarları döneminde 105 milyon ton buğday ithalatı için 29 milyar dolar ödendiğini belirten uzman, “Oysa Türkiye, buğdayın anavatanı olarak bu ürünü ihraç etmesi gerekirken ithal etmesi, tarım politikalarında yaşanan başarısızlığın en büyük göstergesidir” şeklinde konuşmuştur.
Edirne’nin son yıllarda kuraklık nedeniyle ciddi sorunlarla karşılaştığını dile getiren uzman, “Küresel ısınma ve iklim değişikliği, hem dünya genelinde hem de Türkiye’de tarımsal üretimi doğrudan etkiliyor. Özellikle Edirne, bu olumsuzluklardan en fazla etkilenen illerden biri oldu. Çiftçilerimiz kuraklık sebebiyle ayçiçeği ve buğdayda arzu edilen verimi alamadı; çeltikte ise su sıkıntıları yaşandı” demiştir.
Trakya bölgesindeki üreticilerin karşılaştığı zorlukları da vurgulayan uzman, “Çiftçilerimiz, tarlasına atacakları bahar gübresini bile satın alamaz hale geldi. Borç yükü giderek artıyor ve üreticiler adeta boğulma noktasına geliyor” ifadeleriyle durumu özetlemiştir. Buğday üretiminin sürdürülebilir olabilmesi için desteklerin artırılması gerektiğini belirten uzman, “Buğday üreticisine prim desteği hariç dekara en az 1.000 lira doğrudan destek verilmelidir. Aksi takdirde, bu yıl üretim 20 milyon tonun altına düşecektir” şeklinde uyarıda bulunmuştur.
Uzman, Tarım ve Orman Bakanı’na da çağrıda bulunarak, “Çiftçiyi desteklememek, milyonlarca insanın gıda güvenliğini riske atmak demektir. Buğday üreticisini sahipsiz bırakmanın vebali ağırdır” ifadesini kullanmıştır. Dolayısıyla üreticilerin desteklenmesi, Türkiye’nin gıda güvenliği açısından büyük bir önem taşımaktadır.
“`
