“`html
CHP Tekirdağ Milletvekili Faik Öztrak, 2025 Mart ayı enflasyon verilerine ilişkin yaptığı açıklamada, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından hesaplanan enflasyonun, ay içinde toplanan fiyatların ortalaması üzerinden yapıldığını vurguladı. Öztrak, özellikle 19 Mart Sivil Darbesi’nin mali piyasalarda yarattığı olumsuz etkilerin, akaryakıt zamlarının ve bayram dönemi gibi bazı unsurların sonuçlarının, daha çok Nisan ayında hissedileceğini belirtti.
CHP’li Öztrak, 2025 Mart ayı enflasyon verilerini sosyal medya hesabından paylaştığı bir yazılı açıklama ile değerlendirdi. Öztrak, ayrıntılı olarak şunları ifade etti:
TÜİK’in Verileri ve Beklentiler
TÜİK’in açıkladığı Mart ayı enflasyonun, diğer kurumların hesaplarının ve piyasa beklentilerinin altında kalması dikkat çekti. TÜİK’in açıkladığı aylık enflasyon oranı yüzde 2,46 iken, İstanbul Tüketici Fiyat İndeksi (İTO) bu oranı yüzde 3,79; ENAG ise yüzde 3,91 olarak belirlemiş durumda. Öztrak, TÜİK’in enflasyon hesabını yalnızca fiyatların aylık ortalamasını dikkate alarak yaptığını, dolayısıyla 19 Mart Sivil Darbesi’nin yarattığı etki ile akaryakıt zamlarının ve bayram döneminin yansımalarının Nisan ayında daha belirgin şekilde görüleceğini açıkladı.
Enflasyon Tahminleri ve Gerçekleşen Veriler
Öztrak, Merkez Bankası’nın 2025 yılı için yaptığı enflasyon tahmininin yarıya yakınının, Hükümetin son açıklanan Orta Vadeli Programı’ndaki enflasyon tahmininin de yarısından fazlasının, yılın ilk üç ayı içinde gerçekleştiğini ifade etti. Merkez Bankası, enflasyon tahminini yüzde 24 olarak belirlerken, ilk üç ayda meydana gelen enflasyonun yüzde 10 düzeyinde olduğunu aktardı. Geçen yılın benzer dönemiyle karşılaştırıldığında bu oran, yüzde 15’in üçte ikisindedir. Bu durumda, Merkez Bankası’nın hedeflerine ulaşabilmesi için kalan 9 ayda aylık ortalama enflasyonun yüzde 12,6 olması gerektiği hesaplanmaktadır.
Gıda Enflasyonu ve Küresel Karşılaştırmalar
Gıda enflasyonu konusuna da dikkat çeken Öztrak, dünya genelinde gıda enflasyonunun yıllık ortalama yüzde 8 civarında seyrederken, TÜİK’e göre Türkiye’de gıda enflasyonunun yüzde 37 olduğunu belirtti. Bu oran, Türkiye’nin gıda enflasyonunun dünya ortalamasının beş katına yaklaştığını göstermektedir. Ayrıca, Türkiye’nin et ürünleri enflasyonu yüzde 21 olarak açıklanırken, Ziraat Odaları verilerine göre bu oran, market fiyatlarında yüzde 35 seviyelerine kadar çıkmaktadır. Tahıllı gıda fiyatlarının ise dünya genelinde son bir yılda yüzde 1 azaldığına, TÜİK’in açıkladığı “Un ve diğer tahıllar” grubunun fiyatları ise yüzde 21 oranında arttığına dikkat çekti.
Gerçek İhtiyaçlar ile Tabeladaki Rakamlar Arasındaki Uçurum
Öztrak, dar ve sabit gelir sahibi vatandaşların tüketim kalemlerindeki fiyat artışlarını vurgulayarak, resmi enflasyon oranı yüzde 38 iken, eğitim hizmetlerinde artışların yüzde 70 ile yüzde 108 arasında, kiralar ise yüzde 92 artış göstermektedir. Elektrik, su ve gaz fiyatlarındaki artış ise yüzde 50 ile yüzde 65 arasında, sağlık ve ulaştırma hizmetlerinde fiyat artışları ise yüzde 50 civarında gerçekleşmiştir. Öztrak, TÜİK’in açıkladığı enflasyon rakamlarının gerçek hayatla örtüşmediğini ve halkın yaşadığı ekonomik sıkıntıları gözlemleyebileceğimizi ifade ederek, ekonomi yönetiminin göreve gelmesinden bu yana iki yıl geçmesine rağmen, halkın hayat pahalılığı altında ezilmeye devam ettiğini belirtti.
“`
Bu yazı; Faik Öztrak’ın enflasyon hakkında yaptığı değerlendirmeler, Harris Bankası’nın tahminleri ve gıda fiyatları üzerindeki etkiler gibi unsurları kapsamaktadır. Bütün bu veriler, Türkiye’nin ekonomik durumuna dair önemli bir çerçeve çizmektedir.
