Avrupa Birliği (AB) Komisyonunun genişlemeden sorumlu üyesi olan Marta Kos, bu yıl içerisinde Ukrayna ile ilk müzakere faslının açılması gerektiğini belirtti. Kos, Ukrayna’nın Rusya ile olan savaşında 134 milyar avroyu aşan bir destek sağladıklarını vurguladı. Bu açıklamalarını, Avrupa Parlamentosu Genel Kurulu’nda gerçekleştirdiği bir oturumda yaptı.

Kos, Avrupa Birliği’nin 24 Şubat 2022 tarihinde Rusya’nın karşısında durmak için Ukrayna’ya sunduğu destekle ilgili olarak önemli veriler sundu. Verdiği bilgilere göre, AB ve üye ülkeler tarafından sağlanan toplam destek miktarı 134 milyar avroyu aştı. Bu noktada, Kos, AB’nin Ukrayna’nın savunma sektöründe en büyük uluslararası bağışçı ve en büyük kamu yatırımcısı olduğunu ifade etti. Ayrıca, 1 milyondan fazla mermi temin ettiklerini ve bu kışın sonuna kadar 75 bin askeri eğitmeyi planladıklarını söyledi. Savaş nedeniyle sığınan 4,5 milyon kişinin AB içerisinde geçici koruma aldığını da ekledi.

Ukrayna’nın üyelik sürecine de değinen Kos, “Ukrayna’nın çabalarına yönelik karşılık vermeli ve bu yıl mümkün olan en kısa sürede ilk müzakere kümesini açmalıyız.” diyerek müzakerelerin önemine dikkat çekti.

AB’nin Tarihi Kararları ve İlkler

AB, savaş sonrası dönemde ikinci bir önemli karar daha alarak tarihinde ilk kez silah ve diğer askeri teçhizatların satın alınması ve teslim edilmesini finanse etme kararı aldı. Bunun için normal bütçesini kullanamayacak olan AB, bütçe dışı kaynak olan “Avrupa Barış Fonu”nu devreye soktu. Bu malzemelerin finansmanında kullanılan bu yöntem, AB’nin askeri operasyonlar için önceden belirlediği kısıtlamalara rağmen önemli bir atılım olarak değerlendiriliyor.

Ukrayna, Rusya’nın saldırısının ardından yalnızca dört gün sonra yani 28 Şubat 2022 tarihinde Avrupa Birliği’ne tam üyelik başvurusu yaptı. Ardından, 23 Haziran 2022 tarihinde adaylık statüsünü aldı. Üyelik müzakerelerinin başlatılması kararı ise 23 Aralık 2023 tarihinde yapılan AB zirvesinde verildi. 25 Haziran 2024’te ise katılım müzakerelerinin resmen başladığı duyurusu yapıldı, ancak henüz herhangi bir fasıl açılması olmamıştır. Bu durum, AB tarihinde bir ülkeyle başvuru tarihinin üzerinden yalnızca 2,5 yıl geçtikten sonra üyelik müzakerelerinin başlatılması anlamına geliyor. Ayrıca, ilk kez fiilen savaşta olan bir ülke ile müzakerelere oturulmuş olması da dikkate değer bir olaydır.

Trump Döneminin Etkisi

AB için Ukrayna’yı desteklemek, savaşın üçüncü yıl dönümüne yaklaşırken hiç olmadığı kadar kritik bir önem arz etmekte. Bu süreçte, ABD’nin en büyük ortakları arasında yer aldığı dikkate alındığında, Donald Trump yönetimi sırasında yaşanan farklı yaklaşım AB’yi strateji değişikliğine zorladı. Şu ana kadar, Ukrayna’ya yapılan tüm yardımların yaklaşık yarısını ABD’nin tek başına finanse ettiği belirtiliyor. Bu durum, AB’nin uluslararası alanda daha bağımsız ve inisiyatif sahibi bir duruma gelmesi gerektiğini ortaya koyuyor.

Kaynak: AA