Bu Ülkenin Tarihî Mirası Kimlerin Elinde?
Bu toprakların altında ne var, üstünde kimin hesabı?

Birileri bu ülkenin kaynaklarını yağmalarken millet, her zamanki gibi olup biteni seyretmeye mecbur bırakılıyor.
Yahu, yaklaşık yetmiş yaşına merdiven dayadım…
Bu süre içerisinde önce Türkiye Cumhuriyeti’nin bir vatandaşı, ardından gazetecilik mesleğini yıllarca sürdüren bir insan olarak öyle olaylara şahit oldum ki bugün dönüp baktığımda yaşadıklarıma ben bile inanmakta güçlük çekiyorum.
Bir ülke mutlaka bir yönetim sistemiyle yönetilir. Dünyada cumhuriyetle, monarşiyle veya farklı rejimlerle yönetilen ülkeler bulunur. Türkiye Cumhuriyeti ise Anayasa’ya göre demokratik, laik ve sosyal bir hukuk devletidir.
Türkiye uzun yıllar parlamenter sistemle yönetildi. 2017’de gerçekleştirilen anayasa değişikliği halkoylamasının ardından Cumhurbaşkanlığı Hükûmet Sistemi kabul edildi ve yeni sistem 9 Temmuz 2018’de bütünüyle yürürlüğe girdi.
Aradan geçen sürede hâlâ aynı soruyu tartışıyoruz:
Yetkinin büyük ölçüde tek merkezde toplandığı bir sistem ülkeye fayda mı getirir, yoksa denetimsizliğe mi yol açar?
Bana göre bir sistemi yalnızca adıyla iyi veya kötü ilan etmek doğru değildir. Önemli olan o sistemin hukuk, adalet, liyakat, şeffaflık ve denetim ilkeleri içerisinde işletilip işletilmediğidir.
Tek merkezden yönetim hızlı karar alınmasını sağlayabilir. Fakat yetkiyi denetleyecek güçlü kurumlar zayıflarsa yanlış kararların önüne geçmek de zorlaşır.
Bir kişinin aklı değerlidir; fakat farklı düşüncelere sahip birkaç akıl, ortak bir hedef etrafında toplandığında çok daha doğru sonuçlara ulaşabilir.
Devlet yönetimi yalnızca güçlü olmakla değil, hesap verebilir olmakla değer kazanır.
Bu ülkenin taşı toprağı tarih
Türkiye’nin üç tarafı denizlerle çevrili. Bu topraklar binlerce yıl boyunca sayısız medeniyete ev sahipliği yaptı.
Krallar, ordular, tüccarlar ve halklar bu coğrafyada yaşadı. Arkalarında şehirler, mezarlar, tapınaklar, sikkeler, ziynet eşyaları ve günlük yaşam araçları bıraktılar.
Bugün höyük ve tümülüs olarak adlandırdığımız yapıların bir kısmı gözümüzün önünde duruyor. Bir kısmı ise hâlâ toprağın altında keşfedilmeyi bekliyor.
Bunlar kimsenin kişisel ganimeti değildir. Geçmişten bugüne ulaşmış ortak kültür mirasımızdır.
Fakat tarihî eser meselesinde toplumun dikkatini çeken bir çelişki var:
Varlıklı bir iş insanı bu konuyla ilgilenince koleksiyoner, yoksul bir vatandaş ilgilenince defineci veya tarihî eser kaçakçısı olarak anılabiliyor.
Oysa kanun karşısında önemli olan kişinin parası, makamı veya çevresi değil; yaptığı işin izinli ve hukuka uygun olup olmadığıdır.
İzinsiz kazı yapan, tarihî eserleri saklayan veya yurt dışına kaçıran kişi kim olursa olsun hukuk önünde hesap vermelidir.
Devlet kurumlarının yaptığı kazılar da elbette farklıdır. Bu çalışmalar uzmanlar ve resmî izinler çerçevesinde yürütülür.
Ancak kamu adına gerçekleştirilen bir kazı devlet sırrı kapsamına girmiyorsa milletin bilgi istemesi de en doğal hakkıdır.
GİRDAP HABER’in ÖZEL HABERİ / Aşağıda ki resmi TIKLAYIN
Tarsus’ta ne oldu?
2016 yılında Mersin’in Tarsus ilçesine bağlı 82 Evler Mahallesi’nde başlatılan kazı, Türkiye’nin en fazla tartışılan çalışmalarından biri oldu.
Kazı alanı mavi brandalar ve tel örgülerle çevrildi. Çalışmalar olağanüstü güvenlik önlemleri altında yaklaşık bir yıl sürdürüldü.
Resmî açıklamaya göre kazıda amorf durumdaki pişmiş toprak kandil parçası, çatı kiremitleri ve amphora parçaları bulundu. Envanterlik nitelikte taşınır veya taşınmaz kültür varlığına rastlanmadığı belirtilerek çalışma 3 Kasım 2017’de sona erdirildi.
Peki, kamuoyunun aklındaki sorular cevaplandı mı?
Birkaç kırık parçanın bulunduğu bir kazı neden yaklaşık bir yıl sürdü?
Alan neden dışarıdan görülmeyecek biçimde kapatıldı?
Olağanüstü güvenlik önlemlerine hangi makam karar verdi?
Kazı günlükleri, fotoğrafları, bilimsel raporları ve teslim tutanakları neden bütünüyle yayımlanmadı?
Bulunduğu açıklanan kandil, kiremit ve amphora parçaları hangi döneme ait?
Bugün nerede muhafaza ediliyorlar?
Etütlük eser defterine kaydedildiler mi?
Kayıt numaraları ve teslim tutanakları var mı?
Devlet sırrı niteliğindeki bilgiler elbette açıklanmayabilir. Fakat gizlilik taşımayan arkeolojik buluntuların kayıtlarının kamuoyuyla paylaşılması neden sorun olsun?
Polis memuru Mithat Erdal’ın ölümü
Tarsus kazısıyla birlikte gündeme gelen en ağır meselelerden biri polis memuru Mithat Erdal’ın 2012 yılındaki ölümüdür.
TBMM’ye sunulan bir soru önergesinde Erdal’ın kendi silahıyla ensesinden vurulduğu ve olayın başlangıçta “arkadaşıyla şakalaşırken vurulma” şeklinde kayda geçirildiği aktarıldı.
Basına yansıyan bilgilere göre olayla ilgili yargılanan bir sanık 25 yıl hapis cezasına çarptırıldı.
Dolayısıyla bu olayı “intihar denildi ve kapatıldı” şeklinde anlatmak yerine mahkeme dosyasını, gerekçeli kararı ve soruşturmanın bütün aşamalarını incelemek gerekiyor.
Asıl araştırılması gereken şudur:
Mithat Erdal’ın ölümüyle 82 Evler Mahallesi’ndeki kazı arasında mahkeme belgeleriyle doğrulanabilen bir bağlantı var mıydı?
Varsa bu bağlantı neden bütün açıklığıyla kamuoyuna anlatılmadı?
Müzelerdeki eserler gerçekten orijinal mi?
Yıllar önce Bodrum’daki bir müzede sergilenen bazı eserlerle ilgili dikkatimi çeken bir durum yaşamıştım.
Bana bazı eserlerin asıllarının güvenlik gerekçesiyle depolarda veya korunaklı bölümlerde muhafaza edildiği, teşhirde ise benzerlerinin bulunabildiği anlatılmıştı. Müzenin korunaklı bölümünde olduğu söylenen eserleri de görme imkânım oldu.
Fakat bugün hâlâ aklımda bir soru var:
Bana gösterilen eserlerin özgünlüğü hangi bilimsel kayıtlarla ve envanter belgeleriyle doğrulanıyordu?
Buradan hareketle Türkiye’deki bütün müzelerin kopya eser sergilediğini söyleyemem. Böyle bir genelleme için somut belge gerekir.
Ancak replika sergilenen yerlerde bunun ziyaretçiye açıkça belirtilmesi, orijinal eserlerin de envanter ve koruma kayıtlarının şeffaf şekilde tutulması gerekir.
Çünkü müzeler yalnızca tarihî eserlerin saklandığı yerler değil, milletin geçmişine duyduğu güvenin de emanet edildiği kurumlardır.
Kim yaparsa yapsın bu millete hesap vermeli
Ben tarihî eserlerin gün yüzüne çıkarılmasına karşı değilim.
Tam tersine, bilimsel yöntemlerle yapılan her kazı geçmişimizi anlamamıza katkı sağlar. Ancak kazılar izinsiz gerçekleştiriliyor, eserler gizleniyor veya yasa dışı biçimde satılıyorsa bunu yapan kişi kim olursa olsun suç işlemiş olur.
Zengin iş insanı, koleksiyoner, siyasetçi, bürokrat veya sıradan vatandaş…
Kanun herkes için aynı uygulanmalıdır.
Ben bugün kimseyi belgesiz biçimde suçlamıyorum. Fakat kamu adına yürütülen ve yıllardır tartışılan olaylar hakkında soru sormaktan da vazgeçmiyorum.
Tarsus kazısında gerçekte ne bulundu?
Bulunan parçalar şimdi nerede?
Kazının bilimsel kapanış raporu neden yayımlanmadı?
Mithat Erdal dosyasıyla kazı arasında doğrulanmış bir ilişki var mı?
Müzelerde sergilenen replikalar ziyaretçilere açıkça belirtiliyor mu?
Bu soruların cevabını istemek devlete karşı çıkmak değildir. Tam tersine, devlet kurumlarına duyulan güvenin güçlenmesini istemektir.
Devlet milletindir.
Millet adına görev yapan herkes de gizlilik kapsamına girmeyen iş ve işlemlerinin hesabını yine millete vermelidir.
Hikâyelerin değil, gerçeğin peşindeyiz.



Okuyucu Yorumları0
Bu habere henüz yorum yapılmamış. İlk görüşü siz paylaşın!
Yeni Bir Yorum Bırakın