Taşıt tanıma reklamı
Deniz EGECE
Köşe YazarıYazar
Deniz EGECE

Deniz Egece, 26 yılı aşkın süredir insan zihninin beden, beslenme ve davranışlar üzerindeki etkilerini araştıran nörobilim odaklı eğitmen ve yazardır. Kilo sorununa yalnızca beslenme açısından değil, zihinsel, duygusal ve davranışsal boyutlarıyla yaklaşan Nöro Zayıflama® yönteminin geliştiricisi ve Deniz Egece Enstitü®’nün kurucusudur. Kalıcı zayıflama alanında geliştirdiği sekiz basamaklı eğitim modeli, kitapları, seminerleri ve uzmanlık eğitimleriyle geleneksel zayıflama anlayışına farklı bir

Tüm Yazıları

Kilo Algısı...

KİLO ALGISI

Bir insan kilo vermek istediğini söyleyebilir ve aynı zamanda bedeninin bugünkü hâlinde sevdiği, değer verdiği ya da korumak istediği özellikler bulabilir. Kimi insan iri yapılı olmayı güçle ilişkilendirir. Kimi dolgun hatlarını çekici bulur. Kimi de çocukluğundan beri duyduğu “Yüzün dolmuş, iyi görünüyorsun” sözünü ilgi ve bakım görmenin bir işareti olarak hatırlar. Beden ölçüleri birbirine benzeyen iki kişi, kilolarına bambaşka anlamlar yükleyebilir.

EGE SOLAR

Kilo algısı, kişinin kendi kilosunu nasıl yorumladığını ve ona hangi anlamları verdiğini anlatır. Bu anlamlar geçmiş deneyimlerden, aile içinde duyulan sözlerden ve yaşanılan çevrenin bedene bakışından beslenebilir. Burada olumlu anlam, kişinin kilosuna ya da yeme düzenine yüklediği yarar veya değeri ifade eder. Kişi değişimle birlikte bu değeri de kaybedeceğini düşünürse, değişmek istemesine rağmen alıştığı düzeni korumaya yönelebilir.

1. Kilo, güç ve kuvvetin göstergesi olabilir

Bazı insanlar iri bir bedeni fiziksel güç, dayanıklılık veya otoriteyle ilişkilendirir. “Kilolu insan daha güçlüdür”, “Kilo verirsem güçsüzleşirim” ya da “Bedenim küçülürse insanlar beni eskisi kadar ciddiye almaz” gibi düşünceler bu algıyı yansıtır. Böyle düşünen biri, kilo verme girişimini erteleyebilir veya porsiyonunu azaltırken güçten düşeceği kaygısına kapılabilir. Bu noktada kişi kendine şu soruyu sorabilir.

 Gücümü bedenimin büyüklüğü dışında hangi özelliklerimle hissediyorum? Kas gücü, dayanıklılık ve kendini ifade edebilmek bu soruya verilebilecek farklı yanıtlardır.

2. Kilo, gelecekteki yokluğa karşı bir stok gibi görülebilir

Geçmişte ekonomik sıkıntı, kıtlık ya da göç yaşamış bir kişi, elinde fazlasının bulunmasını tedbir olarak görebilir. Bu düşünce aile içinde anlatılan yokluk hikâyeleriyle de öğrenilebilir. Yiyeceğin evde bulunması, tabağın dolu olması ve bazen bedenindeki yağ depoları kişiye “Yarın bir sıkıntı olursa hazırlıklıyım” duygusu verebilir.

“Yiyecek bulunmuşken yemeliyim”, “Tok olsam da tabağımı bitirmeliyim” veya “Sonra aç kalmamak için şimdiden yemeliyim” düşünceleri günlük davranışa yansıyabilir. Koşullar elverdiğinde, kalan yemeği saklamak gibi bir seçenek hem israf etmeme isteğine hem de doyduğunda durabilmeye yer açar.

3. Kilo, çekiciliğin ve beğenilmenin bir parçası olabilir

Bir kişi dolgun yüzünü, belirgin hatlarını ya da belirli kıyafetlerin üzerinde nasıl durduğunu sevebilir. “Bu hâlimle kendimi daha çekici buluyorum” diyen biri için kilo değişimi, beğendiği beden hatlarının da değişmesi anlamına gelebilir. Kişi bedeninde sevdiği özellikleri fark ettiğinde, neyi değiştirmek istediğini ve neyi korumaya önem verdiğini daha açık ifade edebilir.

4. Kilo, aileye ve çevreye aidiyeti simgeleyebilir

“Bizim ailede herkes iri yapılı” sözü, fiziksel bir benzerliğin ötesinde bir yakınlık duygusu taşıyabilir. Kişi kendi bedeninde annesini, babasını ya da kendisini yakın hissettiği insanları hatırlatan özellikler görebilir. Bedeninin değişmesi, ailesiyle paylaştığı bir özelliğin azalması gibi hissedilebilir. Aileye aidiyetin ortak anılar, değerler ve sürdürülen ilişkilerle de beslendiğini fark etmek, bu duyguyu daha geniş bir çerçevede görmeye yardımcı olabilir.

5. Kilo, kişinin kendini tanıdığı bedenin bir parçası olabilir

Kişi uzun yıllar benzer beden ölçüleriyle yaşadığında aynadaki görüntüsü, fotoğraflardaki duruşu ve kıyafet tercihleri kendisi hakkında taşıdığı imgenin bir parçası hâline gelebilir. “Kendimi yıllardır bu bedenle tanıyorum” sözü bu deneyimi anlatır. İstediği bir değişim gerçekleşse bile yeni görünümüne alışması zaman alabilir. Burada kişinin kendine sorabileceği soru şudur.

Bedenim değişirse kendimde hangi özellikleri aynı yakınlıkla tanımaya devam ederim?

6. Kilo, sevgi ve bakım görmenin işareti olabilir

Bazı ailelerde yemek hazırlamak, sofraya çağırmak ve ikramda bulunmak sevgi göstermenin en tanıdık yollarındandır. Çocukken “Yüzün dolmuş, iyi görünüyorsun” sözünü duyduğunda ilgi gören bir kişi, ilerleyen yıllarda da dolgun görünümü iyi bakılmakla ilişkilendirebilir. Birlikte yemek yemenin verdiği yakınlık, aile sofrasında geçirilen zamanla, sohbetle ve birbirine gösterilen özenle de yaşanabilir.

7. Kilo, bolluğun ve refahın göstergesi olabilir

Bazı kişiler dolgun görünümü iyi yaşamanın, imkân sahibi olmanın veya geçmişte yaşanan yokluğu geride bırakmanın işareti olarak görür. “Artık canımın istediği yiyeceği alabiliyorum” düşüncesi, yıllarca kısıtlı imkânlarla yaşamış biri için değerli olabilir. Stoklama gelecekte yaşanabilecek bir yokluğa hazırlanmayı, refah algısı ise bugün ulaşılan yaşam koşullarını ifade eder. Kişi bugünkü refahını seçim yapabilmesinde, ihtiyaçlarını karşılayabilmesinde ve sevdikleriyle paylaşabilmesinde de görebilir.

8. Mevcut kilo, huzur ve özgürlükle ilişkilendirilebilir

Daha önce katı kurallar, sık tartılma veya sürekli yemek hesabı yapma deneyimi yaşamış biri, bugünkü düzenini huzur ve özgürlükle ilişkilendirebilir. Bu durumda kilo verme düşüncesi, eski yasaklara ve sürekli denetime dönme ihtimalini akla getirebilir. Kişi değişim istiyorsa gündelik hayatında korumak istediği esnekliği de tarif edebilir. Örneğin sevdiği insanlarla rahatça sofraya oturmak, sevdiği tatlara yer açmak ve gününü tartıdaki rakama göre değerlendirmemek onun için önemli olabilir.

Kilo değişirse kişi neyi kaybedeceğini düşünüyor? Kilo algısını anlamak için kişiye ne kadar kilo vermek istediğini sormanın yanında mevcut kilosunun onun için ne ifade ettiğini de sormak gerekir. “Bu beden bana ne sağlıyor?” ve “Bedenim değişirse neyi kaybetmekten çekiniyorum?” soruları, kişi için önemli olanı ortaya çıkarabilir.

Yanıt güçse, kişi güçlenmenin günlük hayatında nasıl bir karşılığı olduğunu düşünebilir. Yanıt aidiyetse, ailesiyle benzerliğinin ötesinde onu ailesine bağlayan deneyimleri hatırlayabilir. Yanıt özgürlükse, değişim sürecinde hangi alışkanlıklarını ve seçimlerini korumak istediğini belirleyebilir. Kişi kilosuna yüklediği anlamı fark ettiğinde, bedeninde neyi değiştirmek istediğiyle hayatında neyi korumak istediğini birlikte değerlendirebilir.

Nöro bilim Uzmanı ve Yazar Deniz Egece  / Şükran ve Sevgilerimle

Okuyucu Yorumları0

Bu habere henüz yorum yapılmamış. İlk görüşü siz paylaşın!

Yeni Bir Yorum Bırakın