Edebiyat dünyası, “Türk edebiyatı mı Türkçe edebiyat mı?” tartışmasıyla yeniden alevlenmiş durumda. Özellikle, Türkçeyi merkeze alan bazı kurgusal yaklaşımların varlığı, bu tartışmanın fitilini ateşlemiştir. Bu bağlamda, Şair Kaan Eminoğlu tarafından hazırlanan bir bildiriye, 113 aydın imza atarak tepki gösterdi. Söz konusu bildiride, Türkçeye dayalı bir edebiyat tanımının benimsenmesini eleştiren görüşler yer aldı.
Bildiride, Türk edebiyatı ve Türk şiiri ile diğer milletlerin edebiyatları arasında gösterilen farklılıkları ele alan ifadeler dikkat çekti. İmza sahipleri, “çifte standart” olduğu vurgusuyla birlikte bir esasta durduklarını belirttiler. Bildiride, “Aynı şair ve yazarların diğer milletlerin edebiyatlarını sınıflandırırken ulusa dayalı bir adlandırma yaparken, Türk edebiyatı/Türk şiiri söz konusu olduğunda dile ve ülkeye bağlı bir sınıflandırmaya gitmelerini terminolojik bir çifte standart olarak değerlendiriyoruz” ifadesine yer verildi. Bu noktada, Türk edebiyatının ve şiirinin uluslararası alanda geçerliliği üzerinde durulması gerektiği mesajı verildi.
Bildiride, bazı yazarların Türkiye özelinde, edebiyat kavramları ve terminolojisi üzerinde yapay bir ırkçılık hassasiyetiyle hareket ettikleri de belirtildi. Öne çıkan ifadeler arasında “Dünyadaki hiçbir ulusun edebiyatından ve şiirinden rahatsızlık duymayan; ancak Türkiye özelinde yapay bir ırkçılık hassasiyeti ile hareket eden bu kişilerin edebiyat kamuoyuna kavramlar üzerinden neoliberal/woke siyasi bir dayatma yapmaya çalıştıkları” yer aldı. Açıkça belirtilen hassasiyetin, aslında edebiyatın tamamının ve farklı milletlerin kültürel değerlerinin bir bütün olarak ele alınması gerektiği üzerine inşa edildiği görülüyor.
Türk edebiyatı teriminin ırkçı bir tutumun terminolojik yansıması olarak değerlendirilmesine karşı çıkan imza sahipleri, kültürel bir bakış açısıyla herkesin edebiyatına ve kültürüne saygı gösterilmesi gerektiğini savunuyorlar. Bu bağlamda Türk edebiyatın varlığının ve niteliğinin, diğer ulusların edebiyatlarının adlandırılmasında olduğu gibi, Türk edebiyatı/Türk şiiri olarak anılmasının gerekliliğini vurguluyorlar. İmza sahipleri, “Hiçbir ulusun isminin ırkçılığın göstergesi olamayacağı gibi diğer bütün ulusların edebiyatını/şiirini o ulusun adıyla anıp Türk edebiyatı/Türk şiiri ifadeleri söz konusu olduğunda bu tutarlılığı göstermemenin belli bir art niyetin ürünü olduğunu görüyoruz” ifadeleriyle görüşlerini net bir şekilde ortaya koydular.
Belirlenen aydınlar arasında, şairler, yazarlar, akademisyenler ve çeşitli sanat dallarındaki isimler bulunuyor. İmzalayanlar listesi oldukça kapsamlı olup, Türkiye’nin farklı köylerinden ve şehirlerinden, birçok kesimden bireyleri bir araya getiriyor. Bu durum, Türk edebiyatına olan ilginin ve farklı bakış açılarının geniş çerçevede değerlendirildiğini gösteriyor. Örneğin; A. Uzay Karslı, Adil Başoğul, Bülent Güldal, ve birçok özenli isim, bu bildirinin arkasında durarak edebi tartışmalara katılım gösterdiler. Bu imza anketi, edebiyatın çok yönlü bir yapısının varlığını da gözler önüne seriyor.
Sonuç olarak, edebi tartışmalar Türkiye’nin genel kültürel durumunu ve bireylerin farklı bakış açılarını anlamak adına derin bir yolculuk olarak karşımıza çıkıyor. Bu tür kamuoyuna yansıtılan gerçekler, Türk edebiyatının evrenselliği ve kapsayıcılığı açısından hayati bir öneme sahip. İlgili bildiri ve imzalar, edebiyatın sadece bir dil üzerine değil, aynı zamanda kültürel
